NĂM 2011 THÁNG 7 NGÀY 06
BÁO PHÁP LUẬT TPHCM
BLOG HỘI HASCON VÀ VIỆN EEI
https://hoihasconvavieneei.blogspot.com/2011/07/bao-gio-sai-gon-het-ngap-bai-2-ngap-vi.htmlBAO GIỜ SÀI GÒN HẾT NGẬP?
BÀI 2: NGẬP VÌ... SỐ LIỆU LẠC HẬU!
Bài
báo đăng ý kiến của Tiến sĩ Nguyễn Bách Phúc
Chủ
tịch Hội Tư vấn Khoa học Công nghệ và Quản lý TP. HCM HASCON
Viện
trưởng Viện Điện - Điện tử - tin học EEI
Theo thống kê của Trung
tâm Điều hành chương trình chống ngập nước TP (Trung tâm Chống ngập), từ đầu
năm đến nay có ba cơn mưa lớn xuất hiện tại TP đã gây ra 58 điểm ngập nằm trên
diện rộng. Trong đó có một cơn mưa đạt vũ lượng trên 100 mm và hai cơn mưa có
vũ lượng trên 90 mm.
Trong khi đó, vũ lượng mưa
mà Cơ quan Hợp tác Quốc
tế Nhật (JICA) đưa ra để thiết kế hệ thống cống chính là 85,36 mm. Cơ
sở số liệu của JICA dựa vào thống kê cơn mưa có vũ lượng như vậy xuất hiện ba
năm một lần. Thực tế, đỉnh triều những năm gần đây đã cao đến 1,56 m và mưa lớn
trên 100 mm thường xuyên xuất hiện.
Dùng con số “thời quá khứ”
Thật ra TP từng xuất hiện
những cơn mưa trên 160 mm. Ngày 28-7-1994, có một trận mưa lớn có vũ lượng đến
162,2 mm. Theo JICA, đây chỉ là những cơn mưa bất thường và chỉ xuất hiện năm
năm một lần. Giữa tháng 10 đến giữa tháng 11-1996, TP cũng chịu nhiều trận ngập
nghiêm trọng do mưa kết hợp đỉnh triều dâng cao. Mực nước của sông Vàm Cỏ, Sài Gòn và sông Đồng
Nai khi đó cao nhất trong vòng 40 năm. Tuy nhiên, sau đó thì không có những vụ
ngập nghiêm trọng do mưa, triều tương tự. Có phải vì vậy mà đã có suy nghĩ rằng
các trận mưa như thế chỉ là hãn hữu, ảnh hưởng đến việc lựa chọn các thông số kỹ
thuật trong các dự án thoát nước sau này?
Ông Đặng Ngọc Hồi, Trưởng
Phân ban, Ban Quản
lý dự án cải tạo môi trường nước lưu vực kênh Tàu Hủ-Bến Nghé, nói: Tần
suất mưa mà JICA tính toán là từ giai đoạn 1980-1990 trở về trước. Khi đó tình
hình mưa không biến động nhiều về vũ lượng và số cơn mưa xuất hiện cũng ít hơn
hiện nay. “Các thông số đã chọn để thiết kế các tuyến cống chính nay không còn
phù hợp với thực tế của cả mưa và đỉnh triều cường. Nó chỉ đúng với kết quả và
tình hình khảo sát lúc đó”. Ngoài ra, ông Hồi cũng cho rằng nếu chọn cống lớn để
thi công thì TP có khá nhiều đường nhỏ, không có mặt bằng để thi công.
ThS Hồ Long Phi (ĐH Bách
khoa TP.HCM) cũng nhận định: Các số liệu JICA nghiên cứu trước đây giờ đã lạc hậu
do các ảnh hưởng của biến đổi khí hậu gây ra mưa lớn về vũ lượng và số lượng.
Thêm nữa, việc đô thị hóa
nhanh cũng góp phần làm tăng nhiệt so với 20 năm trước, gây ra mưa nhiều và
tăng dần. “Thiết kế tiết diện cống trong bản quy hoạch như vậy là nhỏ nên không
đủ sức thoát nước mỗi khi có mưa lớn xuất hiện”.
Tư vấn giám sát “quên” triều
cường?
Phía CDM - đơn vị tư vấn
giám sát dự án cải tạo kênh Nhiêu Lộc-Thị Nghè cho biết: Các tính toán đưa ra
tiêu chuẩn kỹ thuật về thiết kế kích cỡ đường cống thoát nước trong dự án là dựa
vào tần suất mưa kết hợp đỉnh triều cường cao nhất từng xuất hiện. Trong đó, dự
báo về mưa thì JICA dựa theo các số liệu của đài khí tượng thủy văn để đưa ra
các hệ số an toàn khi thiết kế các tuyến cống chống ngập đến những năm 2020 và
2030.
Tuy nhiên, chuyên gia nói
gì về giải thích của CDM? “Đúng là những số liệu tính từ thời Pháp thuộc đến
năm 1995 cho thấy đỉnh triều không thay đổi. Nhưng từ năm 1995 đến 2008, đỉnh
triều đã cao lên 25 cm. Hiện nay triều cường đã đạt đỉnh đến 1,56 m rồi chứ
không còn 1,32 m như kết quả nghiên cứu của JICA nữa. Khi đưa ra số liệu, rất
tiếc JICA chỉ chủ yếu tính trên vũ lượng mưa mà chưa lưu tâm nhiều đến triều cường.
Đó là lý do dẫn tới các thông số mà JICA đưa ra đã bị phá sản!” - TS Nguyễn
Bách Phúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Khoa học công nghệ và Quản lý, đánh giá.
Trong phần thiết kế, CDM
cho rằng khi mưa lớn xảy ra thì ắt có ngập trong một thời gian nhất định vì nước
thoát không kịp. Dù có làm cống lớn gấp 10 lần các tuyến cống hiện nay thì vẫn
ngập nếu mưa kết hợp cùng triều cường đạt đỉnh cao do nước không thể thoát hết
một lần…
Như vậy, các nguyên nhân
khách quan và chủ quan dẫn tới việc chống ngập không đạt hiệu quả như mong muốn
đã rõ. Các thiết kế tiết diện cống thiếu tính dự báo, mưa nhiều và mưa lớn do
biến đổi khí hậu, triều cường dâng cao xem như là chuyện “đành phải chấp nhận”.
Chuyện dĩ lỡ rồi thì phải
làm gì? Ông Hồ Long Phi nói: “Cần phải nhìn nhận rằng hệ thống cống hiện nay có
vai trò thay thế các cống cũ có tiết diện nhỏ. Nếu hệ thống cũ bị ngập mỗi năm
10 lần khi có mưa đạt vũ lượng 85 mm thì hệ thống cống mới hiện chỉ bị ngập một
lần/năm. Nhưng số vụ ngập này sẽ tăng dần trong tương lai. Việc chính bây giờ cần
là phải làm gì để phát huy năng lực chống ngập của hệ thống cống mới và có thêm
các giải pháp kèm theo phù hợp để giảm thiểu chuyện ngập”.
Với các dự án chống ngập
đã và đang triển khai như Nhiêu Lộc-Thị Nghè, Tân Hóa-Lò Gốm… thì TP vẫn phải
triển khai tiếp chứ không thể bỏ ngang được. Thực tế thì các dự án này đã phát
huy khá tốt công tác chống ngập so với trước tuy chưa thể chống ngập hoàn toàn.
VĂN THUẬT
No comments:
Post a Comment