07 tháng 6 2013

Bài số #80 trên webdien.com về sự cố mắt điện toàn miền Nam

NĂM 2013 THÁNG 6 NGÀY 07
TRAO ĐỔI VỚI BẠN ĐỌC TRÊN WEB ĐIỆN.COM
BLOG HỘI HASCON VÀ VIỆN EEI
https://hoihasconvavieneei.blogspot.com/2013/06/bai-so-80-tren-webdiencom-ve-su-co-mat.html

BÀI SỐ #80 TRÊN WEBDIEN.COM VỀ SỰ CỐ MẮT ĐIỆN TOÀN MIỀN NAM
TRẢ LỜI BÀI #70 CỦA BẠN NIKDEN
 
Tiến sĩ Nguyễn Bách Phúc
Chủ tịch Hội Tư vấn Khoa học Công nghệ và Quản lý TP. HCM HASCON
Viện trưởng Viện Điện - Điện tử - tin học EEI

1. Bạn Nikden nói: "Trong bài viết của bác chưa nói tới ngắn mạch bao nhiêu phần trăm so với dòng ngắn mạch trên thanh cái máy phát thì được cho là ngắn mạch ở đầu cực máy phát. " 

Trả lời: không ai quy định điều đó, và cũng không thể nào quy định điều đó. 

Xin nói thêm cho rõ: cái ví dụ tôi đưa ra ở bài #67 là 1 ví dụ chơi cho vui, cho dễ nhìn thấy vấn đề. Cái con số 73,5 % cũng chỉ là 1 ví dụ.

Nay tôi đưa thêm 1 ví dụ nữa:  Cũng bài toán ở bài #67, NHƯNG NAY KHÔNG PHẢI 1 MÁY PHÁT, MÀ 5 MÁY PHÁT CÙNG NỐI VÀO DÂY 500 KV.

Sự thể sẽ như thế này:

+ Điện kháng của 1 máy phát nối tiếp với 2 MBT là 1+ 0,12 + 0,12 = 1,24.

+ Khi 5 máy phát nối chung thì trở kháng tương đương sẽ bằng 1/5, tức là bằng 1,24/5 = 0,248.

+ Trở kháng của 100 Km đường dây 500 KV vẫn là 0,12.

+ Như vậy, Dòng ngắn mạch sẽ là; 1/(0,248+0,12) = 1/0,368 = 2,72. 

Trời hỡi! Dòng Ngắn mạch trên đường dây 500KV, cách thanh cái 500KV của máy biến áp 100Km, bằng 272% (lớn gấp gần 3 lần) dòng Ngắn mạch trên thanh cái 1 Máy phát.   

Tất nhiên đây cũng chỉ là 1 ví dụ cho vui. Nhưng cũng phải nói, mạch điện của ví dụ này có phần giống với sự cố ngày 22/5, chỉ khác nhau ở chỗ, ở đây tính ngắn mạch 3 pha, còn ngày 22/5 là ngắn mạch 1 pha. Dòng ngắn mạch 1 pha nói chung nhỏ hơn dòng ngắn mạch 3 pha, nhưng tính toán hơi phức tạp, phải biết thông số cụ thể của toàn mạch mới tính được. 

Kết luận lại: là 73,5%, hay là 272%. đều là "gần như", đều là "gần đúng", cho nên không thể có con số nào để có thể "cho là" như bạn hỏi. 

2.  Bạn Nikden nói: " Bác Phúc viết: Điểm xảy ra sự cố nằm trên 1 đoạn dây nào đó chẳng hạn từ A đến B, tại điểm A và điểm B đều có Máy cắt. Khi xảy ra ngắn mạch, đương nhiên 2 máy cắt này sẽ phải cắt để cô lập đoạn AB. Như vậy là sự cố ngắn mạch đã được giải quyết.” 

3. Mọi người đều hiểu như vậy, và thường tưởng rằng loại trừ được ngắn mạch là xong, hệ thống trở lại làm việc bình thường.

Cũng vì vậy bạn Nikden và rất nhiều người chỉ bàn về 2 cái rờ le điều khiển 2 máy cắt 2 đầu A và B. Và không hiểu rằng, ngắn mạch dù đã được tách ra, nhưng sự cố mất ổn định vẫn tồn tại và phát triển. 

4. Bạn NIKDEN còn nói: “Mọi người nghĩ khác với điều bác vừa nói. Ở đây cháu (vì cháu nhỏ tuổi hơn bác nhiều) muốn nói rằng khi 2 rơle cắt hai đầu A và B thì hệ thống điện miền Nam bị quá tải, dẫn tới sụt áp và giảm tần số, rơle 81 sa thải phụ tải không kịp tác động trước khi máy phát bị trip."

Như vậy bạn Nikden và rất nhiều người chỉ hiểu và bàn về 2 cái rờ le điểu khiển 2 máy cắt 2 đầu A và B, mà không hiểu về sự mất ỔN ĐỊNH CỦA HỆ THỐNG ĐIỆN, khi bị ngắn mạch, dù ngắn mạch đã được loại trừ. 

Trả lời: Theo bạn thì tôi và mọi người hiểu khác nhau về những gì sẽ xẩy ra sau khi 2 Máy căt 2 đầu A và B tác động, cắt đoạn AB ra khỏi Hệ thống: 

   - Tôi cho rằng: "Mặc dù sự cố ngắn mạch đã bị loại trừ khỏi hệ thống điện, có thể bị loại ra hết sức nhanh chóng như mọi người mong muốn, nhưng hệ thống điện không thể trở lại hoạt động bình thường được, vì đây lại chính là lúc tiếp tục tình trạng mất ổn định hệ thống. 

Có thể giải thích bởi 2 lý do:

- Lý do 1: Mất cân bằng Năng lượng cơ điện của phần còn lại của hệ thống: đoạn dây từ A đến B bị loại ra, kèm theo các máy phát và các hộ tiêu thụ được nối trực tiếp vào đoạn đó. Phần còn lại của hệ thống, nếu không phải là mạch vòng, sẽ bị chia thành hai phần: phần trước A và phần sau B; nếu là mạch vòng thì chỉ còn lại 1 phần.
Vấn đề là trong những phần còn lại, tổng công suất phát và tổng công suất tiêu thụ có bằng nhau hay không? Nếu không bằng nhau thì đó chính là nguyên nhân của tình trạng mất ổn định hệ thống điện và sẽ dẫn đến tan rã hệ thống.
-Lý do 2: Còn nguy hiểm hơn lí do 1, là sự phân phối lại công suất của các Nhà máy phát điện:
+ Sau khi cắt đoạn AB ra khỏi hệ thống, kết cấu lưới điện đã hoàn toàn thay đổi.
+ Sự phân phối tự nhiên các công suất phát ra của các nhà máy trong lưới phụ thuộc vào kết cấu lưới (xem giáo trình lưới điện)
+ Sự phân phối lại công suất của các nhà máy điện sẽ dần đến tình trạng: có những nhà máy điện bị đòi hỏi phát ra nhiều công suất hơn so với trước sự cố, và ngược lại có nhiều nhà máy điện được đòi hỏi phát ra công suất nhỏ hơn trước sự cố.
+ Đây chính là tình trạng mất cân bằng Năng lượng cơ điện của từng máy phát trong hệ thống. Cụ thể: các máy dư công suất sẽ tăng vọt tốc độ, các máy thiếu công suất sẽ quay chậm lại. Đương nhiên hệ thống tự động đều tốc ở tất cả các máy sẽ hết sức làm việc. 
+ Nhưng ở 1 máy nào đó, không tự đều tốc nổi thì buộc phải cắt ra khỏi hệ thống. Khi máy thứ 1 cắt ra khỏi hệ thống thì tình trang mất cân bằng năng lượng của toàn hệ thống lại càng trầm trọng hơn.
+ Và sẽ có 1 máy thứ 2 nào đó sẽ tự tách ra khỏi hệ thống.
+ "Phản ứng dây chuyền" này sẽ lan rộng, cho đến khi hệ thống hoàn toàn tan rã mới thôi.

 

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét