Thuyết âm mưu về giá dầu
Thời điểm Nga bị phương Tây áp đặt các lệnh trừng phạt về kinh tế vào tháng 6/2014 trùng với thời điểm giá dầu thế giới bắt đầu đi xuống. Trong khi đó, Nga là nền kinh tế phụ thuộc đến 50% vào việc xuất khẩu dầu mỏ.
Moscow đã chỉ ra rằng nếu giá dầu giữ mức 100 USD/thùng, kinh tế Nga sẽ tăng trưởng theo đúng kế hoạch đề ra trong năm 2015.
Giá dầu ở mức 80 USD/thùng, kinh tế Nga không tăng trưởng, còn dưới 80 USD, Nga sẽ suy thoái. Và giá dầu hiện tại ở mức hơn 60 USD/thùng.
Việc giá dầu giảm đã tác động không nhỏ đến kinh tế Nga. Và minh chứng rõ nhất là đồng ruble của Nga mất giá đến đáng ngại. Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev đã thừa nhận chỉ vài tháng, Nga đã thiệt hại vài chục tỉ USD.
Còn theo tạp chí Forbes, 20 nhà tỷ phú giàu nhất xứ Bạch Dương đã thấy thu khoảng 73 tỷ USD trong năm qua. Còn tỉ lệ lạm phát của Nga hơn 11%.
Những người theo đuổi thuyết âm mưu ở Nga đã chỉ ra rằng hiếm có sự trùng hợp đến tình cờ như vậy khi giá dầu giảm cùng thời điểm các lệnh trừng phạt được áp đặt. Họ cho rằng đã có bàn tay đen của Mỹ đứng sau việc này.
 |
| Theo Bloomberg, Nga là thị trường chứng khoán tệ nhất thế giới năm 2014 |
Thông tin này càng được củng cố hơn khi cuối tháng 12/2014, Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ OPEC tuyên bố họ sẽ giữ nguyên sản lượng dầu, bất chấp việc giá dầu có đi xuống.
Nếu giá dầu xuống tới 40 USD/thùng, lúc đó OPEC mới suy nghĩ lại vấn đề.
Trong khi đó, đa số thành viên vùng Vịnh của OPEC lại là đồng minh thân cận của Mỹ. Những sự việc liên tiếp diễn ra cho thấy giá dầu đã và đang là chiêu bài chiến lược hộ công cho các lệnh trừng phạt của Mỹ dành cho Nga thêm hiệu quả.
Không riêng Nga đau đớn
Tuy nhiên, quan điểm này chỉ đúng một nửa, bởi không riêng Nga mới là nước phụ thuộc vào xuất khẩu dầu mỏ. Nếu nói 50% GDP của Nga phụ thuộc vào bán dầu, thì con số đó sẽ còn lớn hơn nhiều với các nước vùng Vịnh hay OPEC.
Và Trung Đông đã cảm thấy lao đao khi giá dầu tụt dốc chóng mặt. Theo tin từ Bloomberg, Chính phủ Arab Saudi ngày 25/12/2014 đã tuyên bố sẽ cắt giảm lương công chức trong năm 2015 do nguồn thu ngân sách bị ảnh hưởng mạnh vì... giá dầu.
Bộ Tài chính Arab Saudi dự báo, thâm hụt ngân sách nước này sẽ lên mức 145 tỷ Riyal, tương đương 39 tỷ USD, trong năm 2015, từ mức 54 tỷ Riyal trong năm nay. Mức thâm hụt dự báo tương đương 5% GDP của Saudi Arabia.
Bộ này cũng cho biết rằng Chính phủ Arab Saudi sẽ tiếp tục đầu tư vào các lĩnh vực như giáo dục và y tế, nhưng sẽ giảm chi cho lương và các khoản phụ cấp - mảng chiếm 50% chi tiêu công. Để bù đắp thâm hụt ngân sách, Arab Saudi dự kiến sẽ sử dụng vốn vay và rút tiền từ dự trữ ngoại hối.
 |
| Arab Saudi bắt đầu cảm thấy sốt ruột vì giá dầu giảm sâu |
Theo dự báo được đưa ra, thu ngân sách của Arab Saudi trong năm tới sẽ giảm 30%, còn 715 tỷ Riyal, trong khi chi tiêu được dự báo ở mức 860 tỷ Riyal. Dự kiến, chi tiêu công của nước này năm nay đạt 1,1 nghìn tỷ Riyal, cao hơn 29% so với mục tiêu ban đầu.
Chi tiêu chính phủ của Arab Saudi đã được đảm bảo bởi mức giá dầu trung bình trên 107 USD/thùng kể từ cuối năm 2011.
Tuy nhiên, hiện tại, giá dầu đã giảm gần một nửa từ mức này, xuống thấp nhất kể từ năm 2009. Giá dầu thô Brent tại thị trường London hiện ở mức hơn 60 USD/thùng.
Giới phân tích cho rằng, Arab Saudi và các nước xuất khẩu dầu khác ở vùng Vịnh có dự trữ ngoại hối mạnh để vượt qua sự suy giảm của giá dầu, nhưng các nước này vẫn phải đối mặt với không ít khó khăn.
Giá dầu tăng trong một thập kỷ qua đã giúp Arab Saudi tích lũy được dự trữ ngoại hối 750 tỷ USD.
Theo ước tính, nền kinh tế Arab Saudi chỉ đạt mức tăng trưởng 3,6% trong năm nay, thấp hơn nhiều so với mức dự báo tăng 4,3% mà giới phân tích đưa ra trước đó.
Nền kinh tế vững mạnh bậc nhất OPEC đã cảm thấy lao đao và bắt đầu có những biện pháp đề phòng nếu không muốn rơi vào cảnh vung tay quá trán về ngân sách. Một minh chứng đó đủ để thấy Trung Đông cũng là một nạn nhân trong việc suy giảm giá dầu.
Còn về phía châu Âu, tất nhiên họ được biết đến với tư cách là bên đi mua nhiều hơn đi bán. Nhưng không phải họ không gặp khó khi phải chung sống với sự bất ổn của kinh tế Nga.
Cây bút chính luận có tiếng của Mỹ, Patrick Smith đã đánh giá về lãnh đạo của một số nước châu Âu đang có "cái gì đó như một cuộc nổi dậy" nhằm chống lại các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Nga.
 |
| Thủ tướng Italy Matteo Renzi: "Trừng phạt Nga là không cần thiết" |
Theo ông Patrick Smith, bằng chứng của việc này là những tuyên bố gần đây của các lãnh đạo châu Âu như Thủ tướng Italy Matteo Renzi, Tổng thống Pháp Francois Hollande, Bộ trưởng Ngoại giao Đan Mạch Martin Lidegor. "Tất cả họ, bằng "cách này hay cách khác" đang chứng minh rằng họ không ủng hộ chính sách trừng phạt Nga của Mỹ." - Patrick Smith nói.
Nhà báo Patrick Smith cho rằng sự phá hoại của lệnh trừng phạt ngày càng cảm thấy rõ ở bên ngoài nước Nga.
Theo lời ông Smith, nếu năm 2008 châu Âu từng đủ mạnh để đối phó với những vấn đề kinh tế, thì bây giờ họ đang hầu như chẳng còn sức lực gì nữa. Nhà báo Mỹ cũng lưu ý rằng những vấn đề này, cụ thể là sự "hỗn loạn" trên thị trường tiền tệ các nước láng giềng với Nga, đơn giản là bị các phương tiện truyền thông Mỹ phớt lờ.
Cả bên đi bán, cũng như bên đi mua, và đều là đồng minh của Mỹ đang bắt đầu cảm thấy ngột ngạt, khó chịu với giá dầu giảm hay túi tiền bị động chạm. Và nếu đây là âm mưu của Mỹ, thì chắc chắn Mỹ đã phải dừng ngay việc làm này lại.
Bởi lẽ, những hào nhoáng về nền công nghiệp hiện đại của Mỹ, về thị trường tài chính sôi động, về công nghiệp quốc phòng siêu lợi nhuận... đã che đậy đi thực tế họ cũng là một quốc gia bán dầu siêu đẳng.
Không tự nhiên Mỹ can dự vào Iraq, Afghanistan, Libya, Syria... để bảo vệ dân quyền ở một quốc gia xa xôi nào đó. Tất cả những quốc gia đó đều là mỏ dầu khổng lồ của thế giới. Bằng chứng là các tập đoàn của Mỹ đang nắm đại đa số cổ phần của các giếng dầu ở Iraq.
Nga chịu thiệt hại trong việc giá dầu suy giảm, nhưng họ không phải là nạn nhân duy nhất trong cục diện thê thảm của nền kinh tế thế giới năm 2014 vừa qua.
Đỗ Phong (Tổng hợp)
No comments:
Post a Comment