Phát biểu trước các chuyên gia cao cấp quốc tế về PCTN của Ngân hàng Thế giới, Cơ quan phòng chống ma túy và tội phạm Liên hợp quốc, Cơ quan Cảnh sát Hồng Kông..., Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Trần Đức Lượng nêu rõ, trong bối cảnh nạn tham nhũng đang diễn biến ngày càng tinh vi, phức tạp thì việc thúc đẩy trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về PCTN có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, giúp hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật về PCTN ở Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh Việt Nam đang sửa đổi Bộ luật hình sự (2014 - 2015) và sẽ sửa đổi toàn diện Luật PCTN (dự kiến 2015 - 2016).
 |
| Hội nghị chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về phòng ngừa tham nhũng do Thanh tra Chính phủ tổ chức tại Đà Nẵng ngày 25/8 (Ảnh: HC) |
Tại hội nghị, các đại biểu tập trung thảo luận về một số chuyên đề như: Các quy định về phòng ngừa tham nhũng của Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng và các biện pháp phòng ngừa tham nhũng của Việt Nam; Kinh nghiệm quốc tế về minh bạch tài sản của cán bộ, công chức và phòng ngừa xung đột lợi ích; Kinh nghiệm quốc tế về phòng ngừa tham nhũng trong mua sắm công và quản lý tài chính công; Kinh nghiệm quốc tế trong nâng cao trách nhiệm giải trình của cán bộ, công chức và tăng cường sự tiếp cận thông tin của người dân...
Theo ông Ngô Mạnh Hùng, Phó Cục trưởng Cục Chống tham nhũng (Thanh tra Chính phủ), quy định về phòng ngừa tham nhũng trong pháp luật PCTN của Việt Nam hẹp hơn so với quy định về phòng ngừa tham nhũng trong Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng (sau đây gọi tắt là Công ước).
Nhiều nội dung thuộc về phòng ngừa tham nhũng trong Công ước nhưng pháp luật Việt Nam đang quy định là các biện pháp khác (như công tác xây dựng chính sách, pháp luật, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục về PCTN, xây dựng cơ quan chức năng, đội ngũ cán bộ chuyên trách về PCTN, phát huy vai trò của xã hội, hợp tác quốc tế…). Mặt khác, có biện pháp Việt Nam đang coi là phòng ngừa nhưng quy định của Công ước lại mang ý nghĩa là biện pháp chống (hình sự hóa hành vi làm giàu bất hợp pháp).
Xét về nội dung thì pháp luật của Việt Nam đã cơ bản tuân thủ nhiều quy định về phòng ngừa tham nhũng trong Công ước, nhất là các quy định về chính sách và thực tiễn chống tham nhũng, phòng ngừa tham nhũng trong khu vực công, báo cáo công khai, các biện pháp liên quan đến hoạt động truy tố và xét xử, sự tham gia của xã hội và chống rửa tiền. Tuy nhiên còn có một số quy định về phòng ngừa tham nhũng trong Công ước nhưng pháp luật và thực tiễn công tác PCTN của Việt Nam dường như chưa đáp ứng đầy đủ.
Theo bà Evelyn Lam, Vụ trưởng Cơ quan Cảnh sát Hồng Kông, tham nhũng không tự nó sinh ra, nên sự quan tâm cần tập trung nhiều hơn vào các hành động dẫn đến các hành vi tham nhũng. Nói cách khác là cần tập trung vào công tác phòng ngừa. Tại Hồng Kông, bất kỳ một công chức nào, người mà không có quyền hợp pháp hoặc lý do chính đáng, gạ gẫm hoặc nhận bất kỳ lợi ích nào thì sẽ bị coi như là một hành vi phạm tội. Hình thức xử phạt có thể là sa thải, buộc phải nghỉ hưu, giáng chức, tịch thu tài sản, khiển trách nặng và phạt cảnh cáo.
Nhờ vậy Cảnh sát Hồng Kông từ những bê bối tham nhũng trong thập kỷ 90 nay đã trở thành một trong những lực lượng cảnh sát được đánh giá là liêm chính, tin cậy và hiệu quả nhất trên thế giới.
Theo đó, lực lượng chuyên trách về PCTN còn chưa được thành lập ở nhiều cơ quan có chức năng PCTN. Cơ chế đào tạo cán bộ chuyên trách về PCTN chưa tách bạch với đào tạo cán bộ nói chung. Chưa quy định hành vi tham nhũng trong khu vực tư, do đó các biện pháp phòng ngừa chủ yếu mới hướng vào khu vực công hoặc các mối quan hệ với khu vực công; chưa có quy định về biện pháp xử lý hình sự đối với pháp nhân. Đồng thời chưa quy định về vai trò của các tổ chức phi chính phủ trong PCTN; quy định về hợp tác công - tư chưa rõ...
“Tóm lại, cần có sự so sánh, đánh giá cụ thể mức độ tuân thủ của Việt Nam đối với các quy định về phòng ngừa tham nhũng trong Công ước về chống tham nhũng để bảo đảm Việt Nam thực hiện tốt trách nhiệm của quốc gia thành viên Công ước, đồng thời góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả PCTN tại Việt Nam” – ông Ngô Mạnh Hùng nhấn mạnh.
Trước tình hình đó, theo ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Thanh tra Chính phủ), nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế có vai trò đặc biệt quan trọng nhằm giúp Việt Nam hoàn thiện chính sách, pháp luật về PCTN. Điều này không chỉ giúp Việt Nam nâng cao hiệu lực, hiệu quả PCTN mà qua đó còn khẳng định vai trò là một quốc gia thành viên tích cực trong các khuôn khổ hợp tác quốc tế song phương và đa phương.
No comments:
Post a Comment